KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS SPP GÂY NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM

trangchu:h2;top:h3;bottom:h3;trai:h3;phai:h3;TrangDanhMuc:h2;TrangChiTiet:h1;Canonical:;SiteMap:0.1;-cauhinhseo-

KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS SPP GÂY NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM

1. HÌNH THỂ KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS

Sarcocystis hominis là loại ký sinh trùng đơn bào lây bệnh cho con người qua đường tiêu hóa và gây bệnh cho con người với những biểu hiện ở cơ, xương, nội tạng nguy hiểm.

Trong phân tươi, dạng bào tử nang được thải ra không đều, với số lượng ít, hình bầu dục dài, đối xứng hai đầu, kích thước 14 – 15 µm x 9 – 10 µm, không màu, trong suốt, vỏ ngoài dày và rất chiết quang, bên trong chứa bốn thoa thùng hình liềm, tụ về một đầu của bào tử nang, có nhân nằm tập họp ở 1/3 trước – 1/3 giữa, trong khi thể dùi nằm ở đầu đối diện, tạo thành những hạt to riêng biệt. Đôi khi một số lượng lớn bào tử nang được thải ra trong phân lỏng.

KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS SPP GÂY NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM

Nang Sarcocystis hominis trong cơ


Nang đoản trùng Sarcocystis trong cơ thể thường gặp ở cơ xương, cơ lưỡi, cơ tim, đôi khi gặp ở thanh quản, yết hầu, phần trên thực quản, nang hình cầu, có vách dầy, chứa các đoản trùng, cần phân biệt với nang đoản trùng của Toxoplasma gondii bằng các thử nghiệm sinh học phân tử.

2. CHU TRÌNH PHÁT TRIỂN KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS

Chu trình hoàn chỉnh xảy ra trên hai ký chủ khác nhau

- Chu trình liệt sinh xảy ra trên ký chủ trung gian (KCTG) là những động vật ăn cỏ.

- Chu trình giao tử sinh xảy ra trên ký chủ vĩnh viễn (KCVV) là những động vật ăn thịt, chu trình này xảy ra trong tế bào biểu mô ruột non, tạo ra những trứng nang, trứng nang theo phân KCVV ra ngoại cảnh, phát triển cho ra hai bào tử nang, mỗi bào tử nang có bốn thoa thùng.

Khi KCTG nuốt bào tử nang, thoa trùng được phóng thích, xâm lấn màng nhày ruột non, vào trong tế bào nội mô, sinh sản vô tính, tạo ra nhiều mảnh trùng. Các mảnh trùng này có thể xâm nhập cơ xương và cơ tim, tạo nên những nang đoản trùng. Những nang trùng trong cơ là những ổ chứa thể lây nhiễm ký sinh trùng.

KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS SPP GÂY NGỘ ĐỘC THỰC PHẨM

Người bị nhiễm do ăn thịt heo hay thịt bò chưa nấu chín, các đoản trùng xâm nhập tế bào biểu mô ruột non, biến đổi thành các giao tử đực và giao tử cái. Sau khi thụ tinh, hợp tử được biến đổi qua giai đoạn bào tủ sinh thành trứng nang trưởng thành chứa hai bào tử nang, mỗi bào tử nang chứa bốn thoa trùng. Trứng nang vỡ trong ruột và bào tử nang lây nhiễm theo phân ra ngoài. Đôi
khi người là KCTG của Sarcocystis của những động vật khác.

3. ĐẶC ĐIỂM DỊCH TỄ KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS

Bệnh do Sarcocystis ở cơ

Các nghiên cứu cho thấy tỷ lệ bệnh toàn bộ cao ở các nước Đông Nam Á, Wong và cộng sự năm 1992, làm tử thiết ở các cơ lưỡi ở người, tỷ lệ dương tính khoảng 21% ở độ tuổi từ 16 – 59 tuổi. Ngoài cơ lưỡi, các cơ ở đầu và cổ cũng hay gặp. Gần 100 trường hợp được ghi nhận trong văn y.

Có bằng chứng cho thấy người giữ vai trò như ký chủ trung gian của loại Sarcocystis lẽ ra chỉ nhiễm ở khỉ. Năm 1993, một đội quân Mỹ tham gia dự án hoạt động dân sự ở Mã lai bị một dịch bùng phát viêm cơ tăng bạch cầu ái toan do Sarcocystis (Arness và cs, 1999). Lý do những người này có tiếp xúc với đất bùn. Ngoài ra còn do uống nước không đun sôi, ăn những món ăn bản xứ, bao gồm những rau sống bị ô nhiễm phân, trong phân có bào tử nang của Sarcocystis.

Bệnh do Sarcocystis ở đường ruột

Một nghiên cứu của Pena và cộng sự năm 2001 cho thấy 100% các mẫu thịt Kibbe sống ở nhà hàng Sao Paulo nhiễm Sarcocystis. Thường nhiễm phối hợp giữa Sarcocystis hominis và Sarcocystis cruzi. Kibbe là món ăn truyền thống của Lebanon, thịt bò hay thịt cừu xắt lát mỏng nêm gia vị, ăn sống. Ở những người tình nguyện, ăn món Kibbe sống, sau đó có triệu chứng rối loạn tiêu hóa.

Xét nghiệm phân những người lao động Thái, đặc biệt những người ở tỉnh phía Bắc, tỷ lệ nhiễm 23%. Tỷ lệ nhiễm cao ở những nhóm người lao động hay ăn thịt sống, mức sống thấp và vệ sinh kém; những người trong quân đội, khách du lịch cũng là những đối tượng có nguy cơ cao dễ nhiễm.

4. BIỂU HIỆN LÂM SÀNG KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS

Đa số nhiễm Sarcocystis không có triệu chứng, tuy nhiên cũng có những trường hợp gây bệnh nặng ở bệnh nhân có cơ địa đề kháng kém.

Bệnh Sarcocystis ở cơ

Triệu chứng thường gặp là đau cơ, sốt, co thắt phế quản, phát ban ngườiứa thoáng qua, nổi hạch, cục cu dưới da kèm tăng bạch cầu ái toan và hiếm hơn tăng creatine kinase. Ở những người có triệu chứng có biểu hiện ở những người có triệu chứng có biểu hiện tim mạch thoáng qua, có lẽ do sự xâm nhập của KST ở cơ tim. Những nang ở cơ có kích thước thay đổi rất lớn, đường kính từ dưới 50 - 325của KST ở cơ tim. Những nang ở cơ có kích thước thay đổi rất lớn, đường kính từ dưới 50 – 325 µm, chiều dài nang có khi đến 5cm.

Bệnh Sarcocystis Sarcocystis ở đường ruột

Bệnh nhân có biểu hiện rối loạn tiêu hóa như đau bụng, tiêu chảy sau đó tự khỏiBệnh nhân có biểu hiện rối loạn tiêu hóa như đau bụng, tiêu chảy sau đó tự khỏi, nôn, sốt, run, ttìm thấy trứng nangg hay bào tử nang trong phân.

5. CHẨN ĐOÁN KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS

- Xét nghiệm phân có thể thấy bào tử nang * Xét nghiệm phân có thể thấy bào tử nang ở cá thể có triệu chứng và không triệu chứng.

- Những bệnh nhân đau cơ, sinh thiết cơ có thể thấy nhiều nang của Sarcocystis.

- Huyết thanh học dùng Westem blot có dộ đặc hiệu cao.

- Cần làm thêm một số xét nghiệm để củng cố như :

+ + Xét nghiệm công thức máu : Bạch cầu ái toan tăng cao.

+ + Làm xét nghiệm PCR để loại trừ nhiễm Toxoplasma gondii.

+ + Chụp CT – Scan hay MRI các chi để phát hiện nang

6. ĐIỀU TRỊ KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS

Không có thuốc điều trị Sarcocystis ở người. Tuy nhiên, có một số tác giả đề nghị sử dụng một số thuốc sau : Albendazole, Metronidazole, Cotrimoxazole, Corticosteroid

7. DỰ PHÒNG KÝ SINH TRÙNG SARCOCYSTIS

Không ăn thịt sống hay nấu chưa chín.

- Thịt đông lạnh - 5◦C trong 48 giờ trước khi ăn.

- Đun thịt 65◦C - 70◦C trong 20 phút trước khi ăn.

- Ở những vùng nơi người dân có vệ sinh cá nhân kém, chúng ta nên uống nước lọc, tránh ăn rau

BS. Nguyễn Ngọc Ánh (St)

PHÒNG KHÁM CHUYÊN KHOA KST SÀI GÒN
CHUYÊN GIA VỀ NGỨA VÀ GIUN SÁN
Địa chỉ: 402 An Dương Vương, P.4, Q.5, TP. HCM
ĐT. 028 38 30 23 45 - Lịch khám bệnh - Xem bản đồ

BẢN ĐỒ ĐƯỜNG ĐI

BẢN ĐỒ ĐƯỜNG ĐI

HỖ TRỢ TRỰC TUYẾN
Thường xuyên ngứa da
nên kiểm tra giun, sán
TƯ VẤN MIỄN PHÍ
LIÊN HỆ BS.NGA
0912.444.663
.
Thời gian khám bệnh
Từ thứ 2 đến thứ 7
Mở cửa từ:
07:00 (am) - 17:00 (pm)
Nghỉ ngày Chủ nhật
.
PHÒNG KHÁM QUỐC TẾ
ÁNH NGA
GIẤY PHÉP SỐ
02523/SYT-HCM-GPHĐ
MÃ SỐ THUẾ
0312466011/SKHĐT-HCM

HỖ TRỢ TRỰC TUYẾN402 An Dương Vương, Phường 4, Quận 5, TP. HCM

. ...........028 38 30 23 45

THỐNG KÊ

NIỀM TIN VỚI NGƯỜI BỆNH

LỜI CẢM ƠN